IUI Treatment ବିଷୟରେ ଜାଣନ୍ତୁ: IUI ଚିକିତ୍ସା କ'ଣ ଓ ଏହା କିପରି କରାଯାଏ?

ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟିପାତ

ସନ୍ତାନ ଲାଭ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ଦମ୍ପତିଙ୍କ ପାଇଁ IUI (Intrauterine Insemination) ଏକ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସରଳ ଓ କମ୍ ଆକ୍ରାମକ ପ୍ରଜନନ ଚିକିତ୍ସା। ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟର ଚିକିତ୍ସା ଭାବେ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ, ବିଶେଷତଃ ଅଜ୍ଞାତ କାରଣର ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱ କିମ୍ବା ହାଲୁକା ପୁରୁଷ ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା କ୍ଷେତ୍ରରେ।

ବିଶ୍ୱ ସାରା ଅନେକ ଦମ୍ପତି ପ୍ରତିବର୍ଷ IUI ମାଧ୍ୟମରେ ଗର୍ଭଧାରଣର ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି। ଏହା IVF ତୁଳନାରେ କମ୍ ବ୍ୟୟବହୁଳ ହୋଇଥିବାରୁ ଅନେକ ଦେଶରେ ପ୍ରଥମେ IUI ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ, ପରେ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଅଧିକ ଉନ୍ନତ ଚିକିତ୍ସା ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେବାର ପରାମର୍ଶ ମିଳେ।

ଓଡ଼ିଆରେ IUI ଚିକିତ୍ସା, ଏହାର ପ୍ରକ୍ରିୟା, କାହା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଏହାର ସଫଳତା ହାର ବୁଝିବା ସନ୍ତାନ ଲାଭ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଉପଯୁକ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ।

IUI ଚିକିତ୍ସା କ'ଣ?

ପ୍ରକୃତିରେ, ଏକ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ଓ ଏକ ଶୁକ୍ରାଣୁର ମିଳନ ପାଇଁ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଶୁକ୍ରାଣୁ ଏକ କଠିନ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି, ଆଉ ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ଅଧିକାଂଶ ଏହି ଯାତ୍ରା ମଧ୍ୟରେ ହିଁ ହଜିଯାନ୍ତି। IUI ଏହି ଯାତ୍ରାର ସବୁଠାରୁ କଠିନ ଅଂଶକୁ ଛୋଟ କରିଦେଇ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ପହଞ୍ଚାଇଦିଏ — ପ୍ରକୃତି ଯାହା ମାସ ମାସ ଧରି କରିପାରେ ନାହିଁ, ବିଜ୍ଞାନ ତାହାକୁ କେବଳ କିଛି ମିନିଟ୍‌ରେ ସହଜ କରିଦିଏ। ଏହା ଅଲୌକିକ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ସଠିକ୍ ସମୟ, ସଠିକ୍ ଯତ୍ନ ଓ ସଠିକ୍ ଚିକିତ୍ସାର ମିଶ୍ରଣ, ଯାହା ପ୍ରକୃତିକୁ ହାର ମନାଇବା ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରକୃତିକୁ ଟିକିଏ ସହଜ ପଥ ଦେଖାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରଯୁକ୍ତ ହୋଇଥାଏ। 

IUI ର ସରଳ ଅର୍ଥ

IUI ଚିକିତ୍ସା କୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମଧ୍ୟରେ ଶୁକ୍ରାଣୁ ସ୍ଥାପନ ବୋଲି ବୁଝାଯାଏ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଧୋଇ ଓ ଘନୀକୃତ କରାଯାଇଥିବା ଉଚ୍ଚ-ଗୁଣବତ୍ତାର ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ସମୟରେ ସିଧାସଳଖ ମହିଳାଙ୍କ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ, ଯାହା ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବାର ସୁଯୋଗ ବଢ଼ାଇଦିଏ। ଏହାକୁ କୃତ୍ରିମ ଗର୍ଭାଧାନ (Artificial Insemination) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।

IUI ପାର୍ଟନର୍‌ର ଶୁକ୍ରାଣୁ ବ୍ୟବହାର କରି କରାଯାଇପାରେ, କିମ୍ବା ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଦାତାଙ୍କ ଶୁକ୍ରାଣୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇପାରେ। ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ଏକକ ମହିଳା, ସମଲିଙ୍ଗୀ ମହିଳା ଦମ୍ପତି ଏବଂ ପାର୍ଟନରଙ୍କଠାରେ ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା ଥିବା ଦମ୍ପତି ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ।

IUI ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଗର୍ଭଧାରଣ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ

ପ୍ରାକୃତିକ ଗର୍ଭଧାରଣ ସମୟରେ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଯୋନି ଓ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଦେଇ ଗର୍ଭାଶୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଜେ ଏକ ଲମ୍ବା ଓ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ପଥ ପାର କରିବାକୁ ପଡ଼େ, ଆଉ ଏହି ପଥର ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୋଡ଼ରେ ଅଧିକାଂଶ ଶୁକ୍ରାଣୁ ଝଡ଼ି ପଡ଼ି ପଥ ଅଧାରୁ ହିଁ ରହିଯାନ୍ତି, ଆଉ ମାତ୍ର ମୁଠାଏ ଶୁକ୍ରାଣୁ ହିଁ ଏହି ଯାତ୍ରା ସମାପ୍ତ କରି ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିପାରନ୍ତି। IUI ଏହି ପଥରେ ଥିବା ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଇ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟରେ ପହଞ୍ଚାଇଦିଏ, ଯାହା ଫଳରେ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚୁଥିବା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟପ୍ରଦ ଶୁକ୍ରାଣୁର ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିଯାଏ। ଏହା ସହ, ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଘନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଏହି ବାଧାରୁ ମୁକ୍ତ କରି ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟରେ ପହଞ୍ଚାଇ ଦିଏ। 

IUI ଚିକିତ୍ସା କାହା ପାଇଁ ବିଚାର କରାଯାଏ?

ଅଜ୍ଞାତ କାରଣର ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱ, ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା ହାଲୁକା ପୁରୁଷ ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା ଥିବା ଦମ୍ପତିଙ୍କ ପାଇଁ IUI ପ୍ରାୟତଃ ପ୍ରଥମ ପସନ୍ଦ ହୋଇଥାଏ, କାରଣ ଏହା ସରଳ, ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ଅପେକ୍ଷାକୃତ କମ୍ ବ୍ୟୟବହୁଳ। 

ଅଜ୍ଞାତ କାରଣର ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱ (Unexplained Infertility)

ଯେଉଁ ଦମ୍ପତିଙ୍କ ପରୀକ୍ଷା ପରେ ମଧ୍ୟ ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱର କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ କାରଣ ମିଳେ ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ IUI ପ୍ରାୟତଃ ପ୍ରଥମେ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ, କାରଣ ଏହା ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସରଳ ଓ କମ୍ ବ୍ୟୟବହୁଳ। ଏହି ପ୍ରକାର ମାମଲାରେ ଚିକିତ୍ସକ ପ୍ରାୟତଃ ୩ରୁ ୬ ଚକ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ IUI ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି।

ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ୟା

ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଅନିୟମିତ ହେଉଥିବା ମହିଳାଙ୍କୁ, ବିଶେଷତଃ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଉତ୍ତେଜକ ଔଷଧ ସହ ମିଶାଇ, IUI ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ। ଏହା ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣର ସଠିକ୍ ସମୟରେ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ପହଞ୍ଚାଇ ଗର୍ଭଧାରଣର ସୁଯୋଗ ବଢ଼ାଇଥାଏ। PCOS ଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପଦ୍ଧତି ପ୍ରାୟତଃ ପ୍ରଥମ ପସନ୍ଦ ହୋଇଥାଏ।

କିଛି ପୁରୁଷ ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା

ଶୁକ୍ରାଣୁର ସଂଖ୍ୟା ହାଲୁକା ଭାବେ କମ୍ ଥିଲେ କିମ୍ବା ଗତିଶୀଳତାରେ ମାମୁଲି ସମସ୍ୟା ଥିଲେ, ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ କରି ସର୍ବୋତ୍ତମ ଅଂଶକୁ ବାଛି ଗର୍ଭାଶୟରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇ IUI ମାଧ୍ୟମରେ ସାହାଯ୍ୟ କରାଯାଇପାରେ। ତେବେ ଏହା ଗମ୍ଭୀର ଶୁକ୍ରାଣୁ ସମସ୍ୟା କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୁଏ ନାହିଁ।

IUI ପୂର୍ବରୁ କେଉଁ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ?

ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଟ୍ରାକିଂ ଏବଂ ଆଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ୍

IUI ପୂର୍ବରୁ ମହିଳାଙ୍କ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣକୁ ଆଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଟ୍ରାକ୍ କରାଯାଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଫୋଲିକଲ୍ ର ବିକାଶ ଓ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣର ସଠିକ୍ ସମୟ ଜଣା ପଡ଼େ। ଏହା ସହ ହରମୋନ ସ୍ତର ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣର ପ୍ରକୃତ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ।

ଶୁକ୍ରାଣୁ ପରୀକ୍ଷା (Semen Analysis)

ପୁରୁଷ ସାଥୀଙ୍କ ଶୁକ୍ରାଣୁର ସଂଖ୍ୟା, ଗତିଶୀଳତା ଓ ଆକୃତି ମୂଲ୍ୟାୟନ ପାଇଁ ଏକ ଶୁକ୍ରାଣୁ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ, ଯାହା IUI ର ସଫଳତା ସମ୍ଭାବନାକୁ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।

ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀର ଯାଞ୍ଚ

IUI ସଫଳ ହେବା ପାଇଁ ମହିଳାଙ୍କ ଅତି କମ୍‌ରେ ଗୋଟିଏ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ଖୋଲା ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହାକୁ ଏକ ଏକ୍ସ-ରେ ପରୀକ୍ଷା (Hysterosalpingography) ମାଧ୍ୟମରେ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଏ। ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବରୋଧିତ ଥିଲେ IUI ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ।

IUI ଚିକିତ୍ସା କିପରି କରାଯାଏ?

ପ୍ରଥମେ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଟ୍ରାକ୍ କରାଯାଏ, ପରେ ଶୁକ୍ରାଣୁ ନମୁନାକୁ ଧୋଇ ଘନୀକୃତ କରାଯାଏ ଏବଂ ଶେଷରେ ଏକ ପତଳା କ୍ୟାଥେଟର୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାକୁ ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ — ମାତ୍ର କିଛି ମିନିଟ୍‌ର ଏକ ସରଳ ପ୍ରକ୍ରିୟା।

ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଟ୍ରାକ୍ କରିବା

ମାସିକ ଚକ୍ରର ଆରମ୍ଭରୁ ମହିଳାଙ୍କ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣକୁ ଆଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ୍ କିମ୍ବା ପରିସ୍ରା ପରୀକ୍ଷା ମାଧ୍ୟମରେ ଟ୍ରାକ୍ କରାଯାଏ। ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଉତ୍ତେଜକ ଔଷଧ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇପାରେ, ଯାହା ଅଧିକ ପରିପକ୍ୱ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ଉତ୍ପାଦନରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଏହାକୁ "ଉତ୍ତେଜିତ ଚକ୍ର" ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ପ୍ରାକୃତିକ ଚକ୍ର ତୁଳନାରେ ସଫଳତାର ସମ୍ଭାବନା ବଢ଼ାଇଥାଏ। 

ଶୁକ୍ରାଣୁ ନମୁନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା

IUI ଦିନରେ ପୁରୁଷ ସାଥୀ ଏକ ଶୁକ୍ରାଣୁ ନମୁନା ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି (କିମ୍ବା ପୂର୍ବରୁ ସଂରକ୍ଷିତ ଦାତାର ନମୁନା ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ), ଯାହାକୁ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ଧୋଇ ଘନୀକୃତ କରାଯାଏ ଯାହା ଦ୍ୱାରା କେବଳ ସର୍ବାଧିକ ସକ୍ରିୟ ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟପ୍ରଦ ଶୁକ୍ରାଣୁ ବଛା ଯାଏ।

ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ଶୁକ୍ରାଣୁ ରଖିବା

ଏକ ପତଳା, ନମନୀୟ କ୍ୟାଥେଟର୍ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ପ୍ରାୟତଃ ପାଞ୍ଚରୁ ଦଶ ମିନିଟ୍ ସମୟ ନେଇଥାଏ ଏବଂ ସାଧାରଣତଃ ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ନୁହେଁ, ତେବେ କେତେକଙ୍କୁ ହାଲୁକା ଅସ୍ୱସ୍ତି ଅନୁଭୂତ ହୋଇପାରେ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଇଁ ଅନାସ୍ଥେସିଆର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼େ ନାହିଁ। 

IUI ପରେ କ'ଣ ହୁଏ?

IUI ପରେ ମହିଳା ତୁରନ୍ତ ସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଆରମ୍ଭ କରିପାରନ୍ତି, ଆଉ ଶୁକ୍ରାଣୁ-ଡ଼ିମ୍ବାଣୁର ମିଳନ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ଭିତରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବେ ହୁଏ। ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ଅପେକ୍ଷା ପରେ ହିଁ ଗର୍ଭଧାରଣ ପରୀକ୍ଷାର ସଠିକ୍ ଫଳାଫଳ ମିଳିଥାଏ। 

IUI ପରେ ଶରୀରରେ କ'ଣ ଘଟେ?

IUI ପରେ ମହିଳା ସାଧାରଣତଃ କିଛି ମିନିଟ୍ ଆରାମ କରି ସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପୁନଃ ଆରମ୍ଭ କରିପାରନ୍ତି। ଶୁକ୍ରାଣୁ ଓ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁର ମିଳନ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବେ ହୋଇଥାଏ, ଠିକ୍ ଯେମିତି ସାଧାରଣ ଗର୍ଭଧାରଣରେ ହୁଏ। କେତେକ ମହିଳାଙ୍କୁ ହାଲୁକା ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭଳି ଅନୁଭୂତି ହୋଇପାରେ, ଯାହା ସାଧାରଣତଃ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ନୁହେଁ।

ଗର୍ଭଧାରଣ ପରୀକ୍ଷା (Pregnancy Test) କେବେ କରାଯାଏ?

IUI ପ୍ରକ୍ରିୟା ପରେ ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ଅପେକ୍ଷା କରି ରକ୍ତ କିମ୍ବା ପରିସ୍ରା ପରୀକ୍ଷା ମାଧ୍ୟମରେ ଗର୍ଭଧାରଣ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଏ। ଏହି ସମୟ ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଥିବା ପରୀକ୍ଷା ଭୁଲ୍ ଫଳାଫଳ ଦେଇପାରେ, କାରଣ ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଉତ୍ତେଜକ ଔଷଧର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ମିଥ୍ୟା ସକାରାତ୍ମକ ଫଳାଫଳ ଦେଖାଇପାରେ।

IUI ଚିକିତ୍ସାର ସଫଳତାକୁ କେଉଁ କାରଣ ପ୍ରଭାବିତ କରେ?

IUI ର ସଫଳତା ହାର ମହିଳାଙ୍କ ବୟସ, ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱର କାରଣ, ଶୁକ୍ରାଣୁର ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ଚକ୍ର ସଂଖ୍ୟା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ ଅନୁଯାୟୀ, ୩୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ମହିଳାଙ୍କଠାରେ ପ୍ରତି ଚକ୍ରରେ ସଫଳତା ହାର ଅଧିକ ରହିଥାଏ, ଯାହା ବୟସ ବଢ଼ିବା ସହ କମି ଯାଏ।

ବ୍ରିଟିଶ୍ ମେଡିକାଲ୍ ଜର୍ନାଲ୍ (BMJ)ରେ ପ୍ରକାଶିତ ୩୦,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ IUI ଚକ୍ରର ଏକ ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ IUI ର ସଫଳତା ହାର ପୂର୍ବ ଧାରଣା ତୁଳନାରେ IVF ପାଖାପାଖି ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏକରୁ ଅଧିକ ଚକ୍ର କରାଇଲେ ସାମଗ୍ରିକ ସଫଳତା ହାର ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଥାଏ। ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ପ୍ରବଣତା ଦେଖାଯାଏ — ମହିଳାଙ୍କ ବୟସ ୪୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ହୋଇଥିଲେ IUI ର ସଫଳତା ହାର ଅନେକ କମ୍ ହୋଇଯାଏ। ଏହି କାରଣରୁ, ୩ କିମ୍ବା ୪ ଚକ୍ର ପରେ ମଧ୍ୟ ସଫଳତା ନମିଳିଲେ ଚିକିତ୍ସକ IVF ଭଳି ଅଧିକ ଉନ୍ନତ ଚିକିତ୍ସା ପରାମର୍ଶ ଦେଇପାରନ୍ତି।

IUI ଚିକିତ୍ସାର ଲାଭ ଏବଂ ସୀମାବଦ୍ଧତା

IUI ର ମୁଖ୍ୟ ଲାଭ ହେଉଛି ଏହା IVF ତୁଳନାରେ କମ୍ ବ୍ୟୟବହୁଳ, କମ୍ ଅସ୍ୱସ୍ତିକର ଏବଂ କୌଣସି ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ଆବଶ୍ୟକ କରେ ନାହିଁ। ଏହା ସହ, ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ମାସିକ ଚକ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ପାଇଁ କୌଣସି ବିଶେଷ ସମୟ ଆବଶ୍ୟକ କରେ ନାହିଁ।

ତେବେ ଏହାର ପ୍ରତି ଚକ୍ର ସଫଳତା ହାର IVF ତୁଳନାରେ କମ୍, ଏବଂ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବରୋଧିତ ଥିଲେ କିମ୍ବା ପୁରୁଷଙ୍କ ଶୁକ୍ରାଣୁ ସମସ୍ୟା ଗମ୍ଭୀର ଥିଲେ ଏହା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୁଏ ନାହିଁ। ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ଉତ୍ତେଜକ ଔଷଧ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏକାଧିକ ଗର୍ଭଧାରଣ (ଯାଆଁଳା ସନ୍ତାନ)ର ସାମାନ୍ୟ ବିପଦ ମଧ୍ୟ ରହିଥାଏ, ତେଣୁ ଚିକିତ୍ସକ ଆଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି।

IUI ଏବଂ IVF ମଧ୍ୟରେ କ'ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ?

IUI ରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ସିଧାସଳଖ ଗର୍ଭାଶୟରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ ଏବଂ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁର ମିଳନ ଶରୀର ଭିତରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବେ ହୁଏ। ଅନ୍ୟପଟେ, IVF ରେ ଶରୀର ବାହାରେ ଏକ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ଓ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ମିଳାଇ ଭ୍ରୂଣ ତିଆରି କରାଯାଏ, ପରେ ଏହାକୁ ଗର୍ଭାଶୟରେ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ। 

IVF ଅଧିକ ଜଟିଳ, ଅଧିକ ବ୍ୟୟବହୁଳ, କିନ୍ତୁ ଗମ୍ଭୀର ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା — ଯେପରିକି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ ଅବରୋଧ, ଗମ୍ଭୀର ପୁରୁଷ ପ୍ରଜନନ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା ବୟସଜନିତ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁର ଗୁଣବତ୍ତା ହ୍ରାସ କ୍ଷେତ୍ରରେ — ଅଧିକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ। ସାଧାରଣତଃ ଚିକିତ୍ସକ ପ୍ରଥମେ IUI ପରାମର୍ଶ ଦେଇ, ଏହା ସଫଳ ନହେଲେ IVF ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେବାର ପରାମର୍ଶ ଦିଅନ୍ତି।

IUI ଚିକିତ୍ସା ସମ୍ପର୍କିତ ସାଧାରଣ ଭ୍ରାନ୍ତି

IUI କୁ ବେଳେବେଳେ ଏକ ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ କିମ୍ବା ଜଟିଳ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ବୋଲି ଭୁଲ୍ ବିଚାର କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତରେ ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ, ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ବିହୀନ ପ୍ରକ୍ରିୟା। ଜାପାନରେ ପ୍ରକାଶିତ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟର ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ ଚିକିତ୍ସା ବିକଳ୍ପ ଭାବେ ସୂଚିତ କରେ। 

ସେହିପରି, IUI ର ଅର୍ଥ ପ୍ରଥମ ଚେଷ୍ଟାରେ ସଫଳତା ନୁହେଁ — ଅନେକ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଏକରୁ ଅଧିକ ଚକ୍ର ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏହା ମଧ୍ୟ ଏକ ଭ୍ରାନ୍ତି ଯେ IUI ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟକରେ — ପ୍ରକୃତରେ ଏହା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାରଣ ପାଇଁ ହିଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଏବଂ ଚିକିତ୍ସକଙ୍କ ମୂଲ୍ୟାୟନ ପରେ ହିଁ ଏହାର ଉପଯୋଗିତା ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହୋଇପାରେ।