Overview
ਇਹ ਲੇਖ ਗਰਭਪਾਤ (Miscarriage) ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸਥਾਰਪੂਰਵਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਅਰਥ, ਇਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ, ਆਮ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ, ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਨਿਦਾਨ ਲਈ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ, ਅਤੇ ਸਥਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਵਾਈ ਜਾਂ ਸਰਜੀਕਲ ਇਲਾਜ ਬਾਰੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਕਦੋਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰਭਪਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਬਾਰੇ ਕੀ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਇਹ ਵੀ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Table of Contents
ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ
Miscarriage meaning in Punjabi ਨੂੰ ਗਰਭਪਾਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਗਰਭ ਦਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਣਾ। ਇਹ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਗਰਭ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਨ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਲ ਅਸਧਾਰਨਤਾਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਆਮ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਆਉਣਾ, ਪੇਟ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਐਂਠਣ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਟਿਸ਼ੂ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਨਿਕਲਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹਰ ਔਰਤ ਵਿੱਚ ਲੱਛਣ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਦੇ ਵੀ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਪਤਾ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਰਾਹੀਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਵੇ, ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
Miscarriage ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?
Miscarriage ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਗਰਭ ਆਪਣੇ ਆਪ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਵਾਰ ਗਰਭਪਾਤ ਹੋ ਜਾਣ ਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਗਰਭਪਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਹਤਮੰਦ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਔਰਤ ਦੀ ਕਿਸੇ ਗਲਤੀ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦੇਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਕੀ ਹਨ?
ਗਰਭਪਾਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਟੱਲ ਗਰਭਪਾਤ (Inevitable Miscarriage)
ਅਟੱਲ ਗਰਭਪਾਤ (Inevitable Miscarriage) ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਐਂਠਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗਰਭ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੋਈ ਟਿਸ਼ੂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਬਾਕੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
(ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਖਤਰਾ (Threatened Miscarriage)
ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣ ਦਾ ਹਰ ਮਾਮਲਾ ਗਰਭਪਾਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਆਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਆਮ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਰੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣ ਜਾਂ ਦਰਦ ਹੋਣ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਮਿਸਡ ਗਰਭਪਾਤ
ਮਿਸਡ ਗਰਭਪਾਤ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਪਰ ਸਰੀਰ ਤੁਰੰਤ ਗਰਭ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਕੱਢਦਾ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਕੁਝ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਲੱਛਣ ਘੱਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖਾਸ ਤਬਦੀਲੀ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਅਕਸਰ ਇਸਦਾ ਪਤਾ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਰਾਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਾਕਟਰ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਡੀਕ ਕਰਨ, ਦਵਾਈ ਜਾਂ ਸਰਜੀਕਲ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪੂਰਨ ਗਰਭਪਾਤ
ਪੂਰਨ ਗਰਭਪਾਤ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਸਾਰਾ ਟਿਸ਼ੂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੂਨ ਆਉਣਾ ਅਤੇ ਦਰਦ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਲੀ ਹੈ, ਡਾਕਟਰ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜਾਂਚ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਰਭਪਾਤ
ਜੇ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਰਭਪਾਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ:
- ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਲ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
- ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
- ਕੁਝ ਹਾਰਮੋਨਲ ਜਾਂ ਮੈਟਾਬੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ
- ਕੁਝ ਰੋਗ-ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਬਣਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਹਰ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਧੂਰਾ ਗਰਭਪਾਤ
ਅਧੂਰੇ ਗਰਭਪਾਤ ਵਿੱਚ ਗਰਭ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਕੁਝ ਟਿਸ਼ੂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਅੰਦਰ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੂਨ ਆਉਣਾ ਅਤੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਐਂਠਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਜੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਟਿਸ਼ੂ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਡੀਕ ਕਰਨ, ਦਵਾਈ ਦੇਣ ਜਾਂ ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਸਰਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕੀ ਹਨ?
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਲੱਛਣ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਆਮ ਲੱਛਣ ਇਹ ਹਨ:
- ਯੋਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਖੂਨ ਆਉਣਾ ਜਾਂ ਹਲਕਾ ਖੂਨ ਵਗਣਾ
- ਪੇਟ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਜਾਂ ਐਂਠਣ
- ਕਮਰ ਦਰਦ
- ਯੋਨੀ ਰਾਹੀਂ ਟਿਸ਼ੂ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਨਿਕਲਣਾ
- ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਕੁਝ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਕਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ
ਇਹ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣ ਦਾ ਹਰ ਮਾਮਲਾ ਗਰਭਪਾਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਧਾਰਨ ਖੂਨ, ਦਰਦ ਜਾਂ ਹੋਰ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਲੱਛਣ ਹੋਣ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਲਈ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਕਦੋਂ ਲੈਣੀ ਹੈ?
ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣ ਜਾਂ ਦਰਦ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਲਓ:
- ਯੋਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੂਨ ਆਉਣਾ
- ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਵਧਦਾ ਹੋਇਆ ਪੇਟ ਦਰਦ
- ਵੱਡੇ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਜਾਂ ਟਿਸ਼ੂ ਨਿਕਲਣਾ
- ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ
- ਬੁਖਾਰ ਜਾਂ ਠੰਢ ਲੱਗਣਾ
- ਬਦਬੂਦਾਰ ਯੋਨੀ ਰਿਸਾਅ
ਜੇ ਖੂਨ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦਰਦ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ?
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਕਈ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਦਾ ਸਹੀ ਕਾਰਨ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।
ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਲ ਅਸਧਾਰਨਤਾਵਾਂ
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਾਰਨ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਲ ਅਸਧਾਰਨਤਾਵਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮ ਸਰੀਰ ਦੀ ਜੈਨੇਟਿਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਗਰਭ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੌਰਾਨ ਕ੍ਰੋਮੋਸੋਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਂ ਬਣਤਰ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਤਬਦੀਲੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਗਰਭ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਆਮ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ।
ਅਜਿਹੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਅਕਸਰ ਕਿਸੇ ਮਾਪੇ ਦੀ ਗਲਤੀ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ
ਕੁਝ ਹੋਰ ਕਾਰਕ ਵੀ ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ:
- ਮਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਉਮਰ
- ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਬਣਤਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੁਝ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
- ਕੁਝ ਹਾਰਮੋਨਲ ਜਾਂ ਮੈਟਾਬੋਲਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ
- ਸ਼ੂਗਰ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁਝ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ, ਜੇ ਉਹ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਨਾ ਹੋਣ
- ਕੁਝ ਰੋਗ-ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੇ ਥੱਕੇ ਬਣਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
- ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ
- ਧੂਮਰਪਾਨ ਜਾਂ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਰ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਕੀ ਹੈ?
ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਲੋੜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਰਮ ਜਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਦੂਜੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਣੇਪੇ ਦੇ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਦੇ ਲੱਛਣ
ਕਈ ਵਾਰ ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਦੇ ਕੋਈ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਕੁਝ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਲੱਛਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ:
- ਪੇਲਵਿਸ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ
- ਹਲਕਾ ਪੇਟ ਜਾਂ ਕਮਰ ਦਰਦ
- ਯੋਨੀ ਰਿਸਾਅ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ
- ਹਲਕਾ ਖੂਨ ਆਉਣਾ
ਜੇ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਦੂਜੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਣੇਪਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਅਗਲੀ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਸਰਵਿਕਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਰਵਾਈਕਲ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਦਾ ਇਲਾਜ
ਇਲਾਜ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਡਾਕਟਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ:
- ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਰਾਹੀਂ ਸਰਵਿਕਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ
- ਪ੍ਰੋਜੈਸਟੇਰੋਨ ਇਲਾਜ
- ਸਰਵਾਈਕਲ ਸਰਕਲੇਜ, ਯਾਨੀ ਸਰਵਿਕਸ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਟਾਂਕਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ
ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਰ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤ ਲਈ ਇੱਕੋ ਇਲਾਜ ਢੁਕਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਜੇ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਲੱਛਣਾਂ ਅਤੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਜਾਂਚਾਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ: ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਰਾਹੀਂ ਗਰਭ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨਾਲ ਡਾਕਟਰ ਇਹ ਜਾਣਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ:
- ਗਰਭ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ
- ਗਰਭ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਉਮੀਦ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ
- ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ
ਕਈ ਵਾਰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਤੁਰੰਤ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਦੁਬਾਰਾ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ: ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਰਾਹੀਂ hCG ਹਾਰਮੋਨ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ hCG ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਤਰ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਗਰਭ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲ ਸਕੇ। ਇੱਕ ਹੀ hCG ਜਾਂਚ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਰੀ ਸਥਿਤੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਲੱਛਣਾਂ ਅਤੇ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਪੇਡੂ ਦੀ ਜਾਂਚ
ਡਾਕਟਰ ਪੇਡੂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਰਾਹੀਂ ਯੋਨੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਪਤਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬੰਦ ਹੈ ਜਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਜਾਂ ਟਿਸ਼ੂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਇਲਾਜ ਕੀ ਹਨ?
ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਇਲਾਜ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗਰਭਪਾਤ ਕਿਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਹੈ, ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਕਿੰਨੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਟਿਸ਼ੂ ਬਾਕੀ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਗੈਰ-ਸਰਜੀਕਲ ਇਲਾਜ
ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਗਰਭ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਨੂੰ ਟਿਸ਼ੂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਲਾਜ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣਾ ਅਤੇ ਦਰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਦਰਦ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਰਜੀਕਲ ਇਲਾਜ
ਜੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੂਨ ਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਟਿਸ਼ੂ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਰਜੀਕਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਗਰਭ ਟਿਸ਼ੂ ਹਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਹੜੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਉਚਿਤ ਹੈ, ਇਹ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਮੁਲਾਂਕਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਾਕਟਰ ਬਾਅਦ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਸਰੀਰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਹਤਯਾਬ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰਕ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਅਨੁਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੁੱਖ, ਚਿੰਤਾ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦੇਣ ਵਰਗੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਪਰਿਵਾਰ, ਦੋਸਤਾਂ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣਾ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਿੱਟਾ
ਗਰਭਪਾਤ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਦੋਵੇਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। Miscarriage meaning in Punjabi ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਰਥ ਗਰਭਪਾਤ ਹੈ।
ਗਰਭਪਾਤ ਦੇ ਕਈ ਸੰਭਾਵਿਤ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸਹੀ ਕਾਰਨ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ। ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਖੂਨ ਆਉਣਾ, ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਅਸਧਾਰਨ ਲੱਛਣ ਹੋਣ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਸਹੀ ਨਿਦਾਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਉਚਿਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸਹੀ ਸਲਾਹ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।