ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟିପାତ
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ (Cervix) ମହିଳାଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ପ୍ରଣାଳୀର ଏକ ଅତି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଙ୍ଗ। ଏହା ଗର୍ଭାଶୟର ନିମ୍ନ ପ୍ରାନ୍ତରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୋଇ ଗର୍ଭାଶୟ ଓ ଯୋନିକୁ ପରସ୍ପର ସହ ଯୋଡ଼ିଥାଏ। ଏହା ଏକ ପେଶୀଯୁକ୍ତ, ନଳୀ ଆକୃତିର ଅଙ୍ଗ ଏବଂ ମାସିକ ଋତୁସ୍ରାବ, ପ୍ରଜନନ କ୍ଷମତା, ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଏବଂ ପ୍ରସବ — ଏହି ସବୁ ଅବସ୍ଥାରେ ଏହାର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭୂମିକା ରହିଛି।
ଓଡ଼ିଆରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ (Cervix)ର ଅର୍ଥ, ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର କାମ, ମାସିକ ଚକ୍ର ସମୟରେ ଏଥିରେ ହେଉଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ପ୍ରଜନନ କ୍ଷମତା ସହ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ବୁଝିବା ମହିଳାଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଷୟରେ ସଚେତନତା ବଢ଼ାଇପାରେ।
Cervixକୁ ଓଡ଼ିଆରେ "ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ" ବୋଲି ବୁଝାଯାଏ। ଏହା ଗର୍ଭାଶୟର ସବୁଠାରୁ ନିମ୍ନ ଭାଗ ଏବଂ ଏକ ଛୋଟ, ନଳୀ ଭଳି ଗଠନ ଯାହା ଗର୍ଭାଶୟକୁ ଯୋନି ସହ ସଂଯୋଗ କରେ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ମାଧ୍ୟମରେ ମାସିକ ଋତୁସ୍ରାବର ରକ୍ତ ଗର୍ଭାଶୟରୁ ବାହାରି ଯୋନି ଦେଇ ଶରୀରର ବାହାରକୁ ଯାଏ। ଏହି ସମାନ ପଥ ଦେଇ ଶୁକ୍ରାଣୁ ମଧ୍ୟ ଗର୍ଭଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ଦିଗକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥାଏ।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ସାଧାରଣତଃ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ବନ୍ଦ ରହେ ଏବଂ ପ୍ରସବ ସମୟ ପାଖେଇ ଆସିଲେ ଏହା ଧୀରେ ଧୀରେ ପତଳା ହୋଇ ଖୋଲିଯାଏ, ଯାହା ଶିଶୁର ଜନ୍ମ ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୃଢ଼ ତନ୍ତୁ ଓ ପେଶୀଯୁକ୍ତ ତନ୍ତୁରେ ଗଠିତ ହୋଇଥାଏ, ଯାହା ଏହାକୁ ପ୍ରୟୋଜନ ଅନୁସାରେ ଫୁଲିବା ଓ ସଙ୍କୁଚିତ ହେବାର ସ୍ଥିତିସ୍ଥାପକତା ପ୍ରଦାନ କରେ। ଏହା ଗର୍ଭାଶୟର ତଳ ଭାଗରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଯୋନିର ଉପର ଅଂଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥାଏ। ସାଧାରଣତଃ ଏହାର ଲମ୍ବ ପ୍ରାୟ 2.5ରୁ 3.5 ସେଣ୍ଟିମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇଥାଏ, ତେବେ ବୟସ, ପ୍ରସବ ସଂଖ୍ୟା ଏବଂ ମାସିକ ଚକ୍ରର ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଅନୁସାରେ ଏହି ପରିମାପରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦେଖାଯାଇପାରେ। ଗର୍ଭାଶୟ ଓ ମୂତ୍ରାଶୟ, ମଳଦ୍ୱାର ମଧ୍ୟରେ ପେଲ୍ଭିକ ଗହ୍ୱର ଭିତରେ ଏହା ଅବସ୍ଥିତ ରହିଥାଏ।
ଏହା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସରୁ ନଳୀ ରହିଥାଏ, ଯାହାକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ନଳୀ (Cervical Canal) କୁହାଯାଏ। ଏହି ନଳୀ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମୁଖ (Internal Os)ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ବାହ୍ୟ ମୁଖ (External Os) ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସାରିତ, ଏବଂ ଏହାର ଭିତର କାନ୍ଥ ଶ୍ଲେଷ୍ମା-ନିର୍ମାଣକାରୀ ଗ୍ରନ୍ଥିଯୁକ୍ତ କୋଷ ଦ୍ୱାରା ଆଚ୍ଛାଦିତ ରହିଥାଏ। ଏହି ନଳୀ ଦେଇ ତରଳ ପଦାର୍ଥ, ମାସିକ ରକ୍ତ ଓ ଶୁକ୍ରାଣୁ ଆସାଯାଅ କରିପାରନ୍ତି, ଏବଂ ପ୍ରସବ ସମୟରେ ଏହି ସମାନ ନଳୀ ଫୁଲି ଶିଶୁ ବାହାରିବା ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଗଠନରେ କେତେକ ମୁଖ୍ୟ ଭାଗ ରହିଛି। ଗର୍ଭାଶୟ ଦିଗର ଖୋଲା ମୁହଁକୁ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମୁଖ (Internal Os) କୁହାଯାଏ, ଆଉ ଯୋନି ଦିଗକୁ ଖୋଲୁଥିବା ମୁହଁକୁ ବାହ୍ୟ ମୁଖ (External Os) କୁହାଯାଏ।
ଯୋନିର ଉପର ଭାଗକୁ ବାହାରି ଆସିଥିବା ଅଂଶକୁ ବାହ୍ୟ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଏହାର ଭିତର ନଳୀକୁ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ନଳୀ (Endocervix Canal) କୁହାଯାଏ। ଏହି ଦୁଇ ଅଂଶ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଭିନ୍ନ ଆବରକ କୋଷ ଦ୍ୱାରା ଆଚ୍ଛାଦିତ ରହିଥାନ୍ତି।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ନଳୀ ହେଉଛି ଭିତର ପଥ, ଯାହା ଗର୍ଭାଶୟକୁ ଯୋନି ସହ ସଂଯୋଗ କରେ।
ମାସିକ ଋତୁସ୍ରାବ ସମୟରେ ରକ୍ତ ଏହି ନଳୀ ଦେଇ ଯୋନିକୁ ଆସିଥାଏ। ଅନ୍ୟପଟେ, ଗର୍ଭଧାରଣ ସମୟରେ ଶୁକ୍ରାଣୁ ଏହି ସମାନ ନଳୀ ଦେଇ ଗର୍ଭାଶୟ ଦିଗକୁ ଗତି କରିଥାନ୍ତି।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ରହିଛି। ଏହା ଗର୍ଭାଶୟ ଓ ଯୋନି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପଥ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ବାଧା ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।
ମାସିକ ଋତୁସ୍ରାବ ସମୟରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ସାମାନ୍ୟ ଖୋଲି ରକ୍ତକୁ ବାହାରକୁ ଯିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଏହା ସହ ଏହା ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଶ୍ଲେଷ୍ମା (Cervical Mucus) ମଧ୍ୟ ତିଆରି କରେ, ଯାହାର ପ୍ରକୃତି ମାସିକ ଚକ୍ର ଅନୁସାରେ ବଦଳିଥାଏ।
ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ (Ovulation) ସମୟରେ ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଅଧିକ ପତଳା ଓ ପିଚ୍ଛିଳ ହୋଇଯାଏ, ଯାହା ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ଦିଗକୁ ଗତି କରିବାରେ ସହଜ କରେ।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ବନ୍ଦ ରହି ଗର୍ଭକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାରେ ଭୂମିକା ନିଏ। ପ୍ରସବ ସମୟରେ ଏହା ପତଳା ହୁଏ ଏବଂ ଖୋଲିଥାଏ, ଯାହା ଶିଶୁକୁ ଯୋନି ମାଧ୍ୟମରେ ବାହାରିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଅବସ୍ଥା ଓ ଏହା ତିଆରି କରୁଥିବା ଶ୍ଲେଷ୍ମା ମାସିକ ଚକ୍ର ସମୟରେ ହରମୋନ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସହ ବଦଳିଥାଏ।
ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ପୂର୍ବରୁ ଇଷ୍ଟ୍ରୋଜେନ୍ ସ୍ତର ବଢ଼ିବା ସହ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଶ୍ଲେଷ୍ମା ସାଧାରଣତଃ ଅଧିକ ସ୍ୱଚ୍ଛ, ଓଦା, ପିଚ୍ଛିଳ ଓ ଟାଣିଲେ ଲମ୍ବୁଥିବା ପ୍ରକୃତିର ହୁଏ। ଏହି ପ୍ରକାର ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଡ଼ିମ୍ବାଣୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିବାରେ ସହଜ କରେ।
ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ ପରେ ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମା ପୁଣି ମୋଟା ଓ ଶୁଖିଲା ଭଳି ହୋଇଯାଏ। ସେଥିପାଇଁ କେତେକ ଲୋକ ନିଜର ପ୍ରଜନନ ଦିନ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମାର ପ୍ରକୃତି ଉପରେ ନଜର ରଖନ୍ତି।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଓ ପ୍ରଜନନ କ୍ଷମତା ପରସ୍ପର ସହ ଘନିଷ୍ଠ ଭାବେ ଜଡ଼ିତ। ସ୍ୱାଭାବିକ ଗର୍ଭଧାରଣ ପାଇଁ ଶୁକ୍ରାଣୁକୁ ଯୋନିରୁ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଦେଇ ଗର୍ଭାଶୟ ଏବଂ ପରେ ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ (Fallopian Tube) ଦିଗକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼େ।
ପ୍ରଜନନ ଦିନଗୁଡ଼ିକରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଶ୍ଲେଷ୍ମାର ପ୍ରକୃତିରେ ହେଉଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଶୁକ୍ରାଣୁର ଗତିକୁ ସହଜ କରିପାରେ। ଏହି କାରଣରୁ ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମାକୁ ପ୍ରଜନନ ଦିନର ଏକ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଜୈବିକ ସଙ୍କେତ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
କିନ୍ତୁ ମାତ୍ର ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଦେଖି ପ୍ରଜନନ କ୍ଷମତା ବିଷୟରେ ନିଶ୍ଚିତ ନିଷ୍କର୍ଷ କରାଯାଇପାରେ ନାହିଁ। ଶୁକ୍ରାଣୁର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ, ଫାଲୋପିଆନ୍ ନଳୀ, ଗର୍ଭାଶୟ, ବୟସ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ପ୍ରଜନନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କାରକ ମଧ୍ୟ ଗର୍ଭଧାରଣକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରନ୍ତି।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ସମୟରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶାରୀରିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ (physiological changes) ହୋଇଥାଏ। ଗର୍ଭାବସ୍ଥାର ଅଧିକାଂଶ ସମୟ ଏହା ଲମ୍ବା, ଦୃଢ଼ ଓ ବନ୍ଦ ରହିଥାଏ।
ପ୍ରସବ ସମୟ ପାଖେଇ ଆସିବା ସହ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଧୀରେ ଧୀରେ ନରମ, ଛୋଟ ଏବଂ ପତଳା ହେବା ଆରମ୍ଭ କରେ। ଏହି ପତଳା ହେବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ପତଳାକରଣ (Cervical Effacement) କୁହାଯାଏ। ପରେ ଏହା ଖୋଲିବା ଆରମ୍ଭ କରେ, ଯାହାକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ପ୍ରସାରଣ (Cervical Dilation) କୁହାଯାଏ।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ନଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଘନ ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଏକତ୍ର ହୋଇ ଏକ ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଅବରୋଧ (Mucus Plug) ତିଆରି କରେ।
ଏହି ଶ୍ଲେଷ୍ମା ଅବରୋଧ ଯୋନିରୁ ଜୀବାଣୁ ଓ ଅନ୍ୟ ରୋଗଜୀବାଣୁକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାରୁ ରୋକୁଥିବା ଏକ ସୁରକ୍ଷାତ୍ମକ ବାଧା ପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ସହ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ସାଧାରଣତଃ ବନ୍ଦ ରହି ବଢ଼ୁଥିବା ଶିଶୁକୁ ଗର୍ଭାଶୟ ଭିତରେ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
ପ୍ରସବ ବେଦନା ପାଖେଇ ଆସିଲେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ନରମ ହୁଏ, ପତଳା ହୁଏ ଏବଂ ଖୋଲିବା ଆରମ୍ଭ କରେ। ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଶିଶୁକୁ ଗର୍ଭାଶୟରୁ ପ୍ରସବ ପଥ ଦେଇ ବାହାରିବା ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଖୋଲିବାକୁ ପ୍ରସାରଣ (Dilation) କୁହାଯାଏ। ଯୋନି ମାର୍ଗରେ ପ୍ରସବ ପାଇଁ ପ୍ରସବ ବେଦନା ସମୟରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ପ୍ରାୟ 10 ସେଣ୍ଟିମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥାଏ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖକୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ। ଏଥିରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ପ୍ରଦାହ (Cervicitis), ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ପଲିପ୍ସ (Cervical Polyps), ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ କୋଷର ଅସାମାନ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ (Cervical Dysplasia) ଏବଂ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ କ୍ୟାନ୍ସର (Cervical Cancer) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
କେତେକ ପ୍ରକାର ମାନବ ପାପିଲୋମା ଭାଇରସ୍ (HPV)ର ଲଗାତାର ସଂକ୍ରମଣ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ପ୍ରାକ୍-କ୍ୟାନ୍ସର ଓ କ୍ୟାନ୍ସର ସହ ଜଡ଼ିତ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଅକ୍ଷମତା (Cervical Insufficiency) ନାମକ ଅବସ୍ଥାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଆଶା କରାଯାଉଥିବା ସମୟଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ଛୋଟ କିମ୍ବା ଖୋଲା ହୋଇଯାଇପାରେ।
ଋତୁସ୍ରାବ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ରକ୍ତସ୍ରାବ, ଶାରୀରିକ ସମ୍ପର୍କ ପରେ ରକ୍ତସ୍ରାବ, ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଯୋନି ସ୍ରାବ କିମ୍ବା ଲଗାତାର ପେଲ୍ଭିକ ଅସ୍ୱସ୍ତି ପରି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଦେଲେ ଚିକିତ୍ସକଙ୍କ ସହ ପରାମର୍ଶ କରିବା ଉଚିତ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମୂଲ୍ୟାୟନ ପାଇଁ ଚିକିତ୍ସକ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ଶାରୀରିକ ପରୀକ୍ଷା, ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ସ୍କ୍ରିନିଂ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ପରୀକ୍ଷା କରିପାରନ୍ତି।
ଶ୍ରୋଣୀ ପରୀକ୍ଷା ବା ପେଲ୍ଭିକ ପରୀକ୍ଷା (Pelvic Examination) ସମୟରେ ଚିକିତ୍ସକ ପ୍ରଜନନ ଅଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରନ୍ତି। ଏକ ସ୍ପେକୁଲମ୍ (Speculum) ବ୍ୟବହାର କରି ଯୋନି କାନ୍ଥକୁ ସାମାନ୍ୟ ଅଲଗା କରାଯାଇ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖକୁ ଦେଖାଯାଇପାରେ।
ଲକ୍ଷଣ କିମ୍ବା ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ଚିକିତ୍ସକ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଦୃଶ୍ୟ ରୂପ, ସ୍ରାବ, ରକ୍ତସ୍ରାବ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଅସାମାନ୍ୟତା ଯାଞ୍ଚ କରିପାରନ୍ତି।
ପାପ୍ ସ୍ମିୟର୍ (Pap Smear) ଏକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯେଉଁଥିରେ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖରୁ କୋଷର ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଏ। ପରେ ଏହାକୁ ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ଅସାମାନ୍ୟ କୋଷ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପାଇଁ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଏ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ କ୍ୟାନ୍ସର ସ୍କ୍ରିନିଂର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି କ୍ୟାନ୍ସର ହେବା ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରାକ୍-କ୍ୟାନ୍ସର ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା। ଏହି ସ୍କ୍ରିନିଂରେ HPV ପରୀକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇପାରେ।
କେଉଁ ପରୀକ୍ଷା କରାଯିବ ଏବଂ କେତେ ବ୍ୟବଧାନରେ ସ୍କ୍ରିନିଂ ଦରକାର, ତାହା ବୟସ, ମେଡିକାଲ୍ ଇତିହାସ, ପୂର୍ବ ପରୀକ୍ଷା ଫଳାଫଳ ଓ ଦେଶର ସ୍କ୍ରିନିଂ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ, ଗର୍ଭାଶୟ ଓ ଯୋନି ପରସ୍ପର ସହ ଜଡ଼ିତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଏକା ଅଙ୍ଗ ନୁହଁନ୍ତି। ସେହିପରି ମାସିକ ଚକ୍ର ଓ ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଅନୁସାରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖରେ ସ୍ୱାଭାବିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥାଏ।
ନା। ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ଓ ଯୋନି ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ଗଠନ।
ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖ ହେଉଛି ଗର୍ଭାଶୟର ନିମ୍ନ ଭାଗ। ଯୋନି ହେଉଛି ଏକ ପେଶୀଯୁକ୍ତ ନଳୀ, ଯାହା ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖକୁ ଶରୀରର ବାହ୍ୟ ଅଂଶ ସହ ସଂଯୋଗ କରେ।
ନା। ମାସିକ ଚକ୍ର ସମୟରେ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ସ୍ଥିତି ଓ ପ୍ରକୃତିରେ କିଛି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥାଏ। ଡ଼ିମ୍ବକ୍ଷରଣ (Ovulation) ସମୟରେ ଏହା ତୁଳନାମୂଳକ ଭାବେ ନରମ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ ଏହାର ସ୍ଥିତିରେ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇପାରେ।
ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଏବଂ ପ୍ରସବ ବେଦନା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଗର୍ଭାଶୟ ମୁଖର ଲମ୍ବ, ଦୃଢ଼ତା ଓ ଖୋଲିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ। ତେଣୁ ଏହା ସବୁବେଳେ ଠିକ୍ ସମାନ ସ୍ଥିତି କିମ୍ବା ଅବସ୍ଥାରେ ରହେ ନାହିଁ।