সংক্ষিপ্ত বিবৰণ
বিগত বছৰবোৰত, গৰ্ভধারণ কৰিবলৈ আই.ভি.এফ. (IVF) এটা প্ৰচলিত সহায়ক প্ৰজনন প্ৰযুক্তি হৈ পৰিছে। অনেক দম্পতিয়ে গভীৰ বন্ধ্যত্বৰ সমস্যাৰ সৈতে আৰু বহু বিফল প্ৰচেষ্টাৰ পাছতো আই.ভি.এফ. প্ৰক্ৰিয়াৰ সাহায্যে মাতৃ-পিতৃ হোৱাৰ সুযোগ পাব পাৰে। এই ব্লগত ‘আই.ভি.এফ. গৰ্ভধারণ কি?’ সম্পৰ্কে বিস্তৃত তথ্য দিয়া হৈছে, ইয়াত প্ৰক্ৰিয়াটো কেনেকৈ কাম কৰে, সফলতাৰ হাৰ আৰু ইয়াৰ সুবিধাসমূহৰ বিষয়ে জানিব পাৰিবা। অধিক জানিবলৈ পঢ়ি থাকক!
পৰিচয়
বছৰবোৰৰ প্ৰৱাহত, আই.ভি.এফৰ ব্যৱহাৰ যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছে। বন্ধ্যাত্ব সমস্যা থকা দম্পতী বা গৰ্ভধাৰণত সমস্যাৰ সন্মুখীন দম্পতীয়ে মাতৃত্ব পাবলৈ আই.ভি.এফৰ দৰে সহায়ক প্ৰজনন প্ৰযুক্তি বেছি প্ৰয়োজন মনে কৰে। আই.ভি.এফ (ইন ভিট্ৰো ফাৰ্টিলাইজেচন) হৈছে এটা ব্যাপকভাৱে ব্যৱহৃত উৰ্বৰতা চিকিৎসা, য'ত প্ৰতিবছৰ ৫ লাখৰো অধিক শিশুৰ জন্ম আই.ভি.এফৰ জৰিয়তে হৈ থাকে। যদি আপুনি আই.ভি.এফ প্ৰক্ৰিয়া কৰাবলৈ পৰিকল্পনা কৰিছে, তেন্তে আপুনি সঠিক ঠাইত আছে।
IVF গৰ্ভধাৰণ কি?
IVFৰ সম্পূৰ্ণ অৰ্থ হৈছে ইন ভিট্ৰ’ ফাৰ্টিলাইজেশ্যন। ই এক সহায়ক প্ৰজনন প্ৰযুক্তি, যি স্বাভাৱিকভাৱে গৰ্ভধাৰণত অসুবিধা হোৱা দম্পতীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই প্ৰক্ৰিয়াত ডিম্বাণু আৰু শুক্ৰাণুক শৰীৰৰ বাহিৰত একেলগ কৰি নিষেক ঘটোৱা হয় আৰু নিষেকিত এম্ব্ৰিঅ’টো গৰ্ভাশয়ত স্থাপন কৰা হয় যাতে অন্তঃস্থাপন ঘটিব পাৰে।
IVF প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছত এম্ব্ৰিঅ’ সফলভাৱে গৰ্ভাশয়ত সংলগ্ন হ’লে তাকেই IVF গৰ্ভধাৰণ বুলি কোৱা হয়। এইটো স্বাভাৱিক গৰ্ভধাৰণৰ পৰা বেলেগ, কিয়নো স্বাভাৱিক গৰ্ভধাৰণত নিষেক আৰু ইমপ্লান্টেচন দুয়োটাই শৰীৰৰ ভিতৰতে ঘটে।
লগতে পঢ়ক : কোনটো অধিক বিষাদজনক: IUI বা IVF? অস্বস্তিৰ পাৰ্থক্য বুজি পোৱা
IVFৰ পৰা কোনে লাভ কৰিব পাৰে?
IVF বহু ধৰণৰ প্ৰজনন সমস্যাৰ ক্ষেত্ৰত উপকাৰী, বিশেষকৈ—
- পুৰুষ বা মহিলাৰ বন্ধ্যাত্ব সমস্যাত ভোগা দম্পতী
- ফ’ল’পিয়ান টিউব বন্ধ থকা বা PCOS থকা মহিলা
- কাৰণ নজনাকৈ হোৱা বন্ধ্যাত্বৰ ক্ষেত্ৰত থকা দম্পতী
- অধিক বয়সৰ মহিলা বা যিসকলৰ ডিম্বাণু সংৰক্ষণ ক্ষমতা কমি গৈছে
IVF প্ৰক্ৰিয়া পৰ্যায়ক্রমে
IVF বহু-পদক্ষেপৰ পদ্ধতি অনুসৰণ কৰে, প্ৰতিটো পদক্ষেপৰ নিজস্ব গুৰুত্ব থাকে। ইয়াত ষ্টেপ-বাই-ষ্টেপ প্ৰক্ৰিয়াৰ সম্পূৰ্ণ বিভাজন দিয়া হৈছে।
1. অ’ভেৰিয়ান ষ্টিমুলেশ্যন
IVF প্ৰক্ৰিয়াৰ প্ৰথম ধাপটো হৈছে অ’ভেৰিয়ান ষ্টিমুলেশ্যন। এই ধাপত বিশেষ ফাৰ্টিলিটি ঔষধ দিয়া হয় যাতে একাধিক ডিম্বাণুৰ বিকাশ ঘটে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে নিষেকৰ বাবে সৰ্বোত্তম আৰু সুস্থ ডিম্বাণু নিৰ্বাচন কৰিব পৰা। এই সময়ছোৱাত হৰমোনৰ স্তৰ আৰু ফ’লিকলৰ বৃদ্ধি আল্ট্ৰাছাউণ্ডৰ জৰিয়তে নিয়মিতভাৱে পৰ্যবেক্ষণ কৰা হয়।
2. ডিম্বাণু সংগ্ৰহ
ডিম্বাণুৰ উৎপাদন উত্তেজিত হোৱাৰ পিছত, পৰিপক্ব ডিম্বাণুসমূহ অ’ভেৰিৰ পৰা এটা সৰু চিকিৎসাগত প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে সংগ্ৰহ কৰা হয়। ফ’লিকলসমূহ সাজু হ’লে ৰোগীক এটা ট্ৰিগাৰ ইনজেকশ্যন দিয়া হয়। তাৰ পিছত সৰু অস্ত্ৰোপচাৰৰ জৰিয়তে ডিম্বাণু সংগ্ৰহ কৰা হয়।
3. শুক্ৰাণু সংগ্ৰহ আৰু প্ৰস্তুতি
একেদিনাই সংগীৰ পৰা শুক্ৰাণুৰ নমুনা সংগ্ৰহ কৰা হয়। তাৰ পৰা আটাইতকৈ সুস্থ আৰু অধিক গতিশীল শুক্ৰাণুসমূহ নিৰ্বাচন কৰি পৰৱৰ্তী ধাপৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰা হয়।
4. নিষেচন
ডিম্বাণু আৰু শুক্ৰাণুক লেব’ৰেটৰীৰ নিয়ন্ত্ৰিত পৰিৱেশত একেলগ কৰি নিষেক ঘটোৱা হয়। গেমিটসমূহ সঠিকভাৱে নিষেক হৈ এম্ব্ৰিঅ’ গঠন কৰিবলৈ বিশেষ পৰিৱেশ প্ৰদান কৰা হয়। পৰৱৰ্তী কেইদিনমান ধৰি নিষেকিত এম্ব্ৰিঅ’সমূহৰ বৃদ্ধি নিয়মিতভাৱে পৰ্যবেক্ষণ কৰা হয়।
5.ভ্ৰূণ স্থানান্তৰ
সুস্থ আৰু উন্নত মানৰ এটা ভ্ৰূণ স্থানান্তৰ কৰি মহিলাৰ গৰ্ভাশয়ত স্থাপন কৰা হয়। এই প্ৰক্ৰিয়াটো অতি সাৱধানতাৰে কৰা হয় আৰু এটা পাতল কেথেটাৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। সাধাৰণতে নিষেকৰ 3ৰ পৰা 5 দিনৰ ভিতৰত ভ্ৰূণ স্থানান্তৰ কৰা হয়।
6. গৰ্ভধাৰণ পৰীক্ষা
যদি গৰ্ভধাৰণ সফল হয়, তেন্তে এইটে গৰ্ভধাৰণলৈ লৈ যোৱা হ'ব। ভ্ৰূণ স্থানান্তৰৰ 10 ৰ পৰা 14 দিন পাছত, গৰ্ভধাৰণ হৰমোন পৰীক্ষা কৰিবলৈ ৰক্ত পৰীক্ষা কৰা হ'ব। ধনাত্মক পৰীক্ষাই গৰ্ভধাৰণ নিশ্চিত কৰে, যতনাত্মক পৰীক্ষাই সম্ভৱত নতুন চক্রৰ প্ৰয়োজন হ'ব পাৰে বুলি প্ৰকাশ কৰে।
IVF সফলতাৰ হাৰ
IVFৰ সফলতাৰ কোনো নিৰ্দিষ্ট বা স্থিৰ সফলতাৰ হাৰ নাথাকে। ই বহু কাৰকৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে— যেনে ৰোগীৰ বয়স, ডিম্বাণুৰ গুণগত মান, শুক্ৰাণুৰ স্বাস্থ্য, ফাৰ্টিলিটি প্ৰ’ফাইল আৰু চিকিৎসা কেন্দ্ৰৰ দক্ষতা। সাধাৰণতে 35 বছৰৰ তলৰ মহিলাৰ সফলতাৰ হাৰ অধিক হয়। বয়স বাঢ়াৰ লগে লগে IVFৰ সফলতাৰ হাৰ ক্ৰমে হ্ৰাস পায়।
IVFৰ উপকাৰিতা
IVFৰ উৰ্বৰতাৰ চিকিৎসাক একাধিক ধৰণে ৰূপান্তৰিত কৰিছে। IVFৰ কিছুমান মূল সুবিধা হ’ল-
- বন্ধ্যাত্বৰ সমস্যা থকা দম্পতীয়ে পিতৃ-মাতৃ হোৱাৰ সপোন পূৰণ কৰিব পাৰে।
- IVF জেনেটিক স্ক্ৰীনিং (পিজিটি)ক প্ৰজনন ক্ষমতাৰ সমস্যাৰ বাবে যিকোনো উত্তৰাধিকাৰী বিকাৰ ধৰা পেলাবলৈ অনুমতি দিয়ে।
লগতে পঢ়ক : পিচিঅ’এছৰ কাৰণ: পিচিঅ’এছ কিয় হয়? মূল কাৰণ, বিপদজনক কাৰক, আৰু ইয়াক কেনেকৈ প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰি
ঝুঁকি আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়সমূহ
যদিও IVF গৰ্ভধাৰণৰ বাবে এটা অতি সহায়ক প্ৰক্ৰিয়া, তথাপি ইয়াৰ সৈতে কিছুমান ঝুঁকি আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় জড়িত থাকে, যিবোৰ আগতেই জানি লোৱাটো প্ৰয়োজন। তলত কিছুমান মুখ্য বিষয় উল্লেখ কৰা হ’ল :
- বহু গৰ্ভধাৰণ (যমজ বা অধিক) : এবাধিক ভ্ৰূণ স্থানান্তৰ কৰোৱাটো বহুগৰ্ভধাৰণৰ সম্পৰ্কীয় বিপদসমূহ বৃদ্ধি কৰে।
- মানসিক আৰু আৰ্থিক চাপ : IVF এটা ব্যয়বহুল প্ৰক্ৰিয়া আৰু কেতিয়াবা ই মানসিক আৰু অনুভৱগতভাৱে ক্লান্তিকৰ হ’ব পাৰে।
- ডিম্বাশয়ৰ হাইপাৰষ্টিমুলেচন চিনড্ৰম (OHSS)ৰ আশংকা :কিছুমান ক্ষেত্ৰত ডিম্বাশয়ৰ অতিমাত্ৰা প্ৰবাহিত হ’লে বমি, পেট ফুলা, পেটৰ বিষ আদি শাৰীৰিক লক্ষণৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে। : কিছুমান ক্ষেত্ৰত অ’ভেৰিৰ অতিরিক্ত উত্তেজনাৰ ফলত বমি ভাব, পেট ফুলি যোৱা আৰু পেটৰ বিষৰ দৰে শাৰীৰিক লক্ষণ দেখা দিব পাৰে।
সফলতাৰ নিশ্চয়তা নাথাকে : প্ৰতিটো IVF চক্রেই সফল হ’ব বুলি কোনো নিশ্চয়তা নাই। কিছুমান দম্পতীয়ে গৰ্ভধাৰণৰ বাবে একাধিক চক্র সম্পন্ন কৰিবলগীয়া হ’ব পাৰে।
উপসংহাৰ
ইন ভিট্ৰো ফাৰ্টিলাইজেশ্যন (IVF) হৈছে এটা আধুনিক আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ফাৰ্টিলিটি চিকিৎসা পদ্ধতি, যিয়ে স্বাভাৱিকভাৱে গৰ্ভধাৰণ কৰিব নোৱাৰা দম্পতীসকলক নতুন আশাৰ বাট দেখুৱাইছে। প্ৰক্ৰিয়াটো ভালদৰে বুজি লোৱা আৰু নিজৰ চিকিৎসাগত অৱস্থাৰ গভীৰ মূল্যায়ন কৰাটো সফল চিকিৎসাৰ বাবে অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়। সঠিক পৰামৰ্শ আৰু ব্যক্তিগতকৃত চিকিৎসা পৰিকল্পনাৰ বাবে এজন অভিজ্ঞ ফাৰ্টিলিটি বিশেষজ্ঞৰ সৈতে পৰামৰ্শ কৰা উচিত।